De norm

Mijn grootmoeder baarde twaalf kinderen, geen enkele deed ertoe, behalve de slungel die besloot mijn vader te worden. Het was een tijd waarin jongens meetelden en meisjes .... niet. Mijn vader had elf oudere zusters. Hij was de twaalfde, want aan een elftal vol dochters had je niets. Het enige nuttige aan hen was de baarmoeder. Volgens mijn grootvader dan.

Voor mijn grootmoeder lag dat anders. Zij hield van al haar kinderen. Ze leerde haar dochters breien, haken, sokken stoppen. Mijn grootvader kon ze van alles verwijten, maar nooit dat hij knollen in zijn sokken had, daar zorgde grootmoeder wel voor. Mijn vader was nuttig voor andere dingen. De broodtrommel van de bovenste plank halen bijvoorbeeld en de dakgoot vegen. Veel verder dan dit soort klusjes kwamen mijn grootouders voor hem niet, want waarom zou je die arme slungelige jongen met werk opzadelen? Hij moest leren en daarna op zoek naar een baan en een vrouw met een nuttige baarmoeder.

Mijn vader had al zijn vrije tijd in leren kunnen stoppen, maar dat deed hij niet, want hij nam zijn voorbestemde lot iets te serieus. Terwijl mijn tantes sokken stopten, tongde mijn vader ieder meisje uit zijn klas in het schuurtje achter in de tuin. Waarschijnlijk deed hij nog wel meer dan dat. Op zaterdagavonden reed hij op zijn schakelbrommer naar zijn puisterige vrienden en rookte sigaretjes op de schommel in de speeltuin. Ik weet van tante Tilly dat het er idioot uitzag.

Met pijn, moeite en ten koste van drie zenuwinzinkingen van mijn grootmoeder, behaalde mijn vader een MAVO-diploma. Dat hij daarvoor bijles nodig had van tante Rie die de huishoudschool deed, werd verzwegen. Waar wel uitvoerig over gesproken werd, waren de vele prijzen die hij won met wedstrijdzwemmen. Er was altijd discussie of hij, doordat hij zulke lange ledematen had, nou wel of niet valsspeelde bij wedstrijdzwemmen. Tante Jo vond van niet, tante Sien vond van wel. Maar tante Sien was ook maar 1 meter 50, dus die vond zoiets al snel. Nu lijkt deze hele kwestie een onzinnige discussie, maar alle elf mijn tantes zaten elke zaterdagochtend verplicht op de tribune en verveelden zich behoorlijk. Sport was niet voor meisjes.

Mijn vader werd verliefd op mijn moeder tijdens een zwemwedstrijd. Ze was onderdeel van zijn fanclub en zal ongetwijfeld het schuurtje in de tuin bezocht hebben, maar ik heb het nooit durven vragen. Mijn moeder was net als alle andere meisjes. Ze mocht niet meedoen aan het wedstrijdzwemmen en bleek later een uiterst nuttige baarmoeder te hebben. Ik en mijn drie broers waren het product van die nuttigheid. Mijn moeder was gelukt wat mijn grootmoeder zo'n elf keer verzaakt had: zonen baren. Mijn vader was volgens de maatschappelijke norm een gelukkig man, behalve op vakantie.

Op vakantie zwom mijn moeder hem er aan alle kanten uit.